Kamu-özel işbirliği yatırımlarında yeni kriter

Kamu-özel işbirliği (KÖİ) yöntemiyle yürütülen projeler ile bu modelle uygulanan kamu yatırımlarında yerli malı kullanılmasına öncelik verilecek. 2027-2029 dönemi Kamu Yatırım Programı Hazırlama Rehberi'ne göre kamu yatırımlarının, finansman modelinden bağımsız olarak stratejik dokümanlarda belirlenen hedeflerle uyumlu olması ve yalnızca ekonomik açıdan yapılabilir projelerin teklif edilmesi gerekecek.

KÖİ MODELİNDE ÖN YAPILABİLİRLİK ŞARTI

KÖİ modeli, harcama etkinliğinin kamu kaynaklarının kullanımından daha yüksek olduğu durumlarda kullanılacak.

KÖİ modeliyle yapılmak üzere Cumhurbaşkanlığı yetkisi için teklif edilen projelerde; teknik, finansal, ekonomik, sosyal ve hukuki açılardan yapılabilirlik, öngörülen katkı payı, doğrudan ödeme ve garantiler de dahil olmak üzere risk analizleri ile harcama getirisi analizini içeren ön yapılabilirlik etüdü hazırlanacak.

İlgili mevzuatın gerektirmesi halinde, "ÇED Olumlu Belgesi" veya "ÇED gerekli değildir" kararı alındıktan sonra projeler teklif edilecek.

Bu kapsamda, KÖİ modeliyle uygulananlar da dahil olmak üzere kamu yatırımlarında yerli malı kullanımına öncelik verilecek.

YENİ PROJELERDE ERİŞİLEBİLİRLİK GÖZETİLECEK

İdareler, kamu yatırım projelerinin 2027-2029 dönemi planlama ve uygulama aşamalarını, kadınların toplum içinde güçlenmelerine katkı sağlayacak şekilde hazırlayacak ve uygulayacak.

Engelliler Kanunu'nun ilgili maddeleri kapsamında ise yeni projelerin engellilerin erişilebilirliğine uygun olması gözetilecek. Mevcut projelerin de engellilerin erişilebilirliğine uygun hale dönüştürülmesi dikkate alınacak ve projelerde bu konudaki standartlara uyulacak.

Kamu yatırım projelerinin hazırlık ve uygulama aşamalarında iş sağlığı ve güvenliği konusu da özellikle dikkate alınacak.

FİNANSAL KİRALAMA YATIRIMLARINDA YENİ UYGULAMA

Finansal kiralama yöntemiyle yapılan yatırımlarda finans tipi kiralamalar kamu yatırım programında yer alacak.

Finans tipi (satış tipi) kiralamaya konu yatırım malının toplam değeri, kiralamanın başlayacağı ilk yılın kamu yatırım programında yıl ödeneği olarak gösterilecek. Ancak söz konusu kiralamaya ilişkin sonraki yıllarda herhangi bir ödenek gösterilmeyecek.

Finansal kiralamada, kuruluşun yatırım bütçesinden kiralamanın başladığı yıl herhangi bir nakdi harcama yapılmamasına rağmen, bu gösterimle söz konusu değerdeki yatırım malının kuruluşun sabit sermaye stokuna katıldığının görülebilmesi amaçlanacak.

Faaliyet tipi finansal kiralama yatırımlarına ise kamu yatırım programlarında yer verilmeyecek.

ÖZELLEŞTİRME KAPSAMINDAKİ KURULUŞLARA PROGRAM ŞARTI

Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar, 2027-2029 dönemi yatırım tekliflerini özellikle yeni başlayacak projeler ve yeni yapılacak ihaleleri dikkate alarak özelleştirme programına uygun şekilde hazırlayacak.

Söz konusu teklifler, özelleştirme programına uygunluk açısından yapılacak değerlendirmeyle birlikte Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına iletilecek.

Yatırımları Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen kuruluşlar ise yatırım tekliflerini Bakanlığın görüşünü alarak Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına gönderecek.

Kuruluşların TOKİ'ye veya özel yüklenicilere arsa ya da diğer gayrimenkulleri karşılığında yaptırarak edinecekleri bina ve tesisler projelendirilerek kamu yatırım programına teklif edilecek.

Arsa karşılığı yaptırılmak üzere teklif edilen projeler, proje tutarı ve diğer parametreleriyle, harcama ve ödenekleri hariç olmak üzere, toplama dahil edilmeyecek şekilde kamu yatırım programında yer alacak.

BÖLGE KALKINMA İDARELERİ VE VALİLİKLERE DE YENİ DÜZEN

Bölge Kalkınma İdareleri, eylem planı kapsamındaki yatırımlara ilişkin tekliflerini ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde hazırlayacak ve önceliklendirecek. Teklifler, ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına da gönderilecek.

Valilikler ise kamu kuruluşlarının yatırım projelerine ilişkin tekliflerini, il koordinasyon kurullarında oluşan valilik görüşleriyle doğrudan ilgili yatırımcı kuruluşa iletecek.